İflas ve Konkordato: Alacaklı Olarak Yapılacaklar ve Güvenli Alacaklılık
İflas, borçlunun tüm mal varlığının iflas masasına geçmesi ve alacaklıların bu mal varlığından paylarını alması sürecidir. Konkordato ise borçlunun mali durumunun kötüleşmesi nedeniyle borçlarını ödeyememesi hâlinde, alacaklıların çoğunluğunun kabulüyle borçların belirli bir düzende ödenmesidir. Konkordato kabul edilirse borçlu iflas etmez; yani iki yol birbirinin yerine geçmez.
Bu yazıda iflasın nasıl açıldığını, alacaklı olarak hangi adımları izlemeniz gerektiğini, güvenli alacaklılık nedir ve konkordato iflastan nasıl ayrılır anlatıyorum. Sınırlar mevzuatla belirlendiği için güncel düzenlemeyi teyit edin.
İflas nasıl açılır
İflas, bir mahkeme kararıyla açılır. Dosyayı iflas müdürlüğü yürütür. Talebi kim yapabilir?
| Talep eden | Koşul |
|---|---|
| Borçlunun kendisi | Borçlu, borçlarından kurtulmak istiyorsa talep edebilir |
| Bir alacaklı | En az 1.500 TL ve üzeri bir alacağı olmak ve iflas nedenlerini göstermek |
| Birden çok alacaklı | Birlikte hareket edip iflas nedenlerini göstermek |
Önemli ayrım: İflası açan makam hâkimdir; iflas müdürlüğü dosyayı yönetir. Müdürlük kendiliğinden iflas kararı vermez.
Güvenli alacaklılık
Alacaklılar, iflas masası üzerindeki önceliklerine göre sıralanır. Bu sıralama, ne kadar alacağınızı alacağınızı doğrudan belirler.
| Sıra | Alacaklı türü | Durumu |
|---|---|---|
| 1 | İpotek, rehin, tahsil veya irtifak hakkı olanlar | Güvenli alacaklı |
| 2 | Devlet alacakları, SGK, kanun gereği ayrılmış alacaklar | Güvenli alacaklı |
| 3 | İş kazası ve meslek hastalığından doğan alacaklar | Güvenli alacaklı |
| 4 | Vadesi gelmiş diğer alacaklar | Aciz alacaklı |
Güvenli alacaklı olmak, alacağınızı garanti etmez. Güvenli alacaklılar öncelikli tahsil edilir; ancak iflas masasındaki varlık yeterli değilse, alacağınızın bir kısmını veya tamamını güvenli olmayan alacaklılarla birlikte eksik alabilirsiniz.
Alacaklı olarak adımlar
- Alacağınızın belgelenmiş olması gerekir. Sözleşme, fatura, tahsilat kaydı.
- Alacağın vadesi gelmiş olmalıdır. Vadesi gelmemiş alacak iflas masasına kaydedilemez.İflas müdürlüğüne başvurun. Alacağınızı yazılı olarak bildirin ve kaydını yaptırın.
- Tasnif sırasına dikkat edin. Güvenli veya aciz alacaklı olarak kaydınız önemlidir.Takip huzuruna katılın. Bilirkişi incelemesi ve dağıtım aşamalarını takip edin.
- Dağıtım tutanağını kontrol edin. Eksik hesaplama varsa itiraz edin.
|
|
|
Kaydı yaptırmamanın riski büyüktür. Alacağınızın vadesi geçmiş olsa bile iflas masasına kayıt yaptırmazsanız, takip hakkınızın bir kısmını kaybedebilirsiniz. Kayıt için belirlenen süreler vardır.
İflasta tahsil nasıl olur
- İflas masası kurulur ve mallar tespit edilir.
- Alacaklılar kaydolur ve tasnif yapılır.
- Bilirkişi incelemesi ile varlıklar ve alacaklar değerlenir.
- Varlıklar satılır veya doğrudan alacaklılara dağıtılır.
- Tahsil huzuru yapılır ve dağıtım tutanağı düzenlenir.
- Alacaklı, eksik varsa itiraz edebilir.
|
|
|
|
|
Konkordato nedir
Konkordato, borçlunun mali durumunun kötüleşmesi nedeniyle ödeyemediği borçlar için alacaklıların çoğunluğuyla anlaşmasıdır. Konkordatonun temel amacı, borçluyu iflastan kurtarmaktır.
| İflas | Konkordato | |
|---|---|---|
| Borçlunun mal varlığı | Masaya geçer | Yerinde kalır |
| Borçlunun ticari hayatı | Sonlayabilir | Devam eder |
| Kabul şartı | İki taraf da talep edebilir | Alacaklıların 3/4’ü |
| Alacakların ödenmesi | Dağıtım yoluyla | Belirlenen düzende, taksitlerle |
Konkordato nasıl işler
- Borçlu, alacaklılara teklif gönderir. Borçların hangi düzende ödeneceği belirtilir.
- Alacaklılar kabul veya ret verir. Her alacaklı görüş bildirir.
- 3/4 kuralı uygulanır. Alacaklıların iflas masası toplamının üçte dördü kabul etmelidir.
- Makam değerlendirir ve konkordato kararını verir.
- Borçlu, belirlenen şekilde öder. Ödeme planına uymazsa konkordato bozulur.
|
|
|
|
Üçte bir kuralı kim sayar? Alacaklıların üçte dördü, iflas masasındaki alacak tutarının üçte dördüdür. Kişi sayısı değil, tutar esas alınır. Küçük alacaklıların oy toplamı bazı durumlarda sonucu belirleyebilir.
Konkordato reddedilirse borçlu iflas etmez; alacaklılar normal icra yoluna döner. Borçlu isterse kendi talebiyle iflas açtırabilir.
Konkordato ve iflas arasındaki seçim
| Durumunuz | Hangisi uygun |
|---|---|
| Borçlu işletmesini sürdürmek istiyorsa | Konkordato |
| Alacağınızın tamamını istiyorsanız ve teminatınız yoksa | İflas |
| Konkordato teklifini kabul etmeyen alacaklı olarak | Peşin tahsil hakkınız doğar; teminat istememiş olmanız önemlidir |
| İşletme kapanacaksa | İflas genelde daha hızlı sonuç verir |
Sık yapılan 8 hata
- İflası iflas müdürlüğünün açacağını sanmak. Kararı hâkim verir.
- Alacağını iflas masasına kaydettirmemek. Takip hakkı kaybolabilir.
- Konkordato ile iflası karıştırmak. Konkordatoda mal varlığı yerinde kalır.
- Alacağının belgelenmiş olduğundan emin olmamak. Belge olmadan alacak ispatlanamaz.
- Güvenli alacaklı olduğunuzu bilmemek. Sıralamayı bilmek tutarı etkiler.
- Vadesi gelmemiş alacakla kayıt yaptırmaya çalışmak. Kayıt yapılmaz.
- Konkordato kabul etmeyen alacaklı olup teminat istememek. Haklarınız korunur.
- Dağıtım tutanağını kontrol etmemek. Eksik varsa itiraz edilebilir.
Kontrol listesi
| Adım | Yapıldı mı |
|---|---|
| Alacağın belgesi ve vadesi kontrol edildi | ☐ |
| Güvenli veya aciz alacaklı olunduğu tespit edildi | ☐ |
| İflas müdürlüğüne alacak kaydı yaptırıldı | ☐ |
| Tasnif sırasına itiraz edilmesi gereken durum varsa yapıldı | ☐ |
| Takip huzuruna katılındı | ☐ |
Kısaca
İflas, borçlunun tüm mal varlığının iflas masasına geçmesi ve alacaklıların bu maldan paylarını alması sürecidir; dosyayı iflas müdürlüğü yürütür ancak kararı hâkim verir. Talep, borçlunun kendisi veya belirli bir tutarın üzerinde alacağı olan bir veya birden fazla alacaklı tarafından yapılabilir. Alacaklılar güvenli ve aciz olarak ikiye ayrılır; ipotek, rehin, devlet ve sosyal güvenlik kurumu alacakları ile iş kazası alacakları güvenli sayılır ve öncelikli tahsil edilir, ancak varlık yetersizse güvenli olmayanlarla birlikte eksik alınabilir. Alacaklıların en sık yaptığı hata, vadesi gelmiş alacağını iflas masasına kaydettirmemektir. Konkordato ise borçlunun mali durumu kötüleştiği için ödeyemediği borçlar için alacaklıların üçte dördünün kabulüyle varılan anlaşmadır ve kabul edilirse borçlu iflas etmez, mal varlığı yerinde kalır. Konkordato teklifini kabul etmeyen alacaklı, teminat istemiş olmadığı durumda alacağını peşin tahsil edebilir.
Yorum gönder