Adli Sicil Kaydının Silinmesi: Hangi Kayıt Arşive Taşınır, Süreler Ne?

Adliye binasi ve hukuk sutunlari

Adli Sicil Kaydının Silinmesi: Hangi Kayıt Arşive Taşınır, Süreler Ne?

Adli sicil kaydı iki farklı biçimde sonuçlanır. Taksirle işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetler, belirli bir süre geçtiğinde kayıt defterinden tamamen silinir. Kasten işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetler ise silinmez, arşiv kayıtlarına aktarılır. Bu ikisinin arasındaki fark, iş başvurusu ve vize gibi konularda ciddi sonuçlar doğurur.

Bu yazıda hangi kaydın silindiğini, hangisinin arşivde kaldığını, sürelerin nasıl hesaplandığını ve sorgulamayı nasıl yapacağını adım adım anlatıyorum. Silinme süreleri yeniden düzenlenebildiği için güncel süreyi Adli Sicil ve Statistik Genel Müdürlüğünden teyit edin.

İki farklı kayıt

Silinen kayıtArşivde kalan kayıt
Hangi suçlarTaksirle işlenen suçlar (kasten değil)Kasten işlenen suçlar
SonuçBelirli süre geçince kayıt defterinden silinirSilinmez, arşive taşınır
Belgede görünür müHayırEvet, arşiv bilgisi olarak
İş başvurusundaGörünmezAçıkça sorulursa beyan edilmelidir

Pratik fark şudur: Arşivde kalan kayıt, bir suç işlendiğini değil, o kişi hakkında mahkûmiyet hükmü verildiğini gösterir. Kayıt arşive taşınmış olsa bile kişi hakkında yeni bir suç isn’t söz konusu değildir.

Süreler nasıl hesaplanır

Genel çerçeve şöyledir. Süreler infazın sona erdiği tarihten itibaren işler; infaz edilmemiş hâllerde ise kararın kesinleştiği tarih esas alınır.

MahkûmiyetSilinme süresiSonuç
İki yıl veya daha az hapis veya adli para cezasıİnfazın sona erdiği tarihten itibaren 2 yılKayıt silinir
İki yıldan fazla hapisİnfazın sona erdiği tarihten itibaren 5 yılKayıt silinir
Kasten işlenen suçSüre işlemezKayıt arşive taşınır, silinmez

Önemli uyarı: Silinme süreleri ve bunların hangi tarihten itibaren hesaplanacağı düzenlemeyle değişebilmiştir. Özellikle infazın ertelenmesi, paraya çevrilmesi veya erteleme sürelerinin kesilmesi gibi durumlarda hesap değişebilir. Kendi dosyanız için güncel süreyi resmî kaynaktan teyit etmeden hareket etmeyin.

Adli sicil arşivi nedir

Adli sicil arşivi, kasten işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetlerin kayıt defterinden çıkarılıp ayrı bir arşivde tutulmasıdır. Amaç, çalışma hayatına dönüşü kolaylaştırmaktır.

  • Kayıt arşive taşındığında silinmiş sayılmaz, yalnızca kayıt defterinden çıkar.
  • Arşiv kaydı süresiz olarak korunur.
  • Adli sicil belgesi alırken arşiv bilgisi belge üzerinde yer alır.
  • Arşiv kaydı, kişi hakkında yeni bir suç isn’t söz konusu olmadığını gösterir.

Arşiv kaydı olan biriyle evlilik engeli yoktur, vergi borcu veya ikamet kısıtı doğmaz. Arşiv kaydı yalnızca adli sicil bağlamında anlam taşır ve iş başvurusunda belirleyici olabilir.

Kayıt silinmesi otomatik mi

Kayıtların silinmesi idari işlemle yapılır. Yani süre geçtiğinde kayıt kendiliğinden silinir; bunun için mahkemeye başvurmanız gerekmez.

DurumYapılması gereken
Süre geçmiş, kayıt otomatik silinmişBelge alıp kontrol etmek yeterli
Süre geçmiş ama kayıt hâlâ duruyorAdli sicil kayıtlarının silinmesi konusunda Savcılığa başvuru
Kayıt yanlış işlenmişDüzeltme talebi için başvuru

Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, süresi geçmiş kaydın otomatik silinmemesidir. Bunun nedeni genellikle mahkûmiyetin infazının kayıt sistemine tam yansımamış olmasıdır. Bu durumda savcılığa başvurulması ve kaydın düzeltilmesi gerekir.

Kaydımı nasıl sorgularım

  1. e-Devlet üzerinden Adli Sicil Bilgileri hizmetine girin.
  2. Kimlik bilgilerinizi doğrulayın.
  3. Sorguyu çalıştırın. Belgede kayıt olup olmadığı ve arşiv bilgisi görünür.
  4. Belgeyi saklayın. Tarih itibarıyla sonraki başvurularda kullanabilirsiniz.

Belge almanın kuralları için adli sicil kaydı alım yazımızı inceleyebilirsiniz. Arşiv kaydının sorgulanması da aynı ekrandan yapılır.

İş başvurusunda ne söylenir

Bu konu hukuken değil, dürüstlük açısından önemlidir ve uygulamada en çok sorun yaşanan alandır.

DurumYapılması gereken
İşveren yalnızca adli sicil kaydı soruyorsaSilinmiş kayıt sorun değildir
İşveren arşiv kaydı soruyorsaKayıt beyan edilmelidir
İşveren genel bir ifade kullanıyorsaDoğrudan sorup hangi kaydı kastettiğini öğrenin

Pratik öneri: Başvuru formunda boş bırakmayın. Yazılı olarak arşiv kaydının bulunduğunu belirtin. İşverenle paylaşmadan formu imzalamak, sonradan hakkınızın kötüye kullanıldığı gerekçesiyle ortaya çıkabilecek bir durumdur.

Yurt dışındaki mahkûmiyetler

Yabancı bir ülkede verilen mahkûmiyetler Türkiye’de de kayıt altına alınabilir. Bu durumda kaydın silinmesi için yabancı ülke kararının tercümesi ve apostili gibi belgeler gerekebilir. Bu dosyalar kaydın silinme süresinin başlamasını geciktirebilir.

Sık yapılan 7 hata

  1. Kasten işlenen suçta kaydın silineceğini beklemek. Silinmez, arşive taşınır.
  2. Sürenin infaz başlangıcından itibaren işlediğini sanmak. Süre infazın bitiminden itibaren işler.
  3. Kayıt otomatik silinmezse mahkemeye koşmak. Konu savcılığın idari işlemidir.
  4. İş başvurusunda arşiv kaydını gizlemek. Keşfedildiğinde istifa ve uydurma yaptırımı doğurur.
  5. Arşiv kaydını sabıka kaydı sanmak. İkisi farklıdır; arşivde yeni suç işlenmemiştir.
  6. İlk mahkûmiyetle ikinci mahkûmiyetin sürelerini karıştırmak. Süre her mahkûmiyet için ayrı hesaplanır.
  7. Güncel süreyi internetten rastgele bir kaynaktan almak. Düzenlemeler sık değişir, resmî kaynak esas alınmalıdır.

Kontrol listesi

AdımYapıldı mı
Suçun kasten mi taksirle mi işlendiği belirlendi☐
İnfazın bitiş tarihi öğrenildi☐
Güncel silinme süresi resmî kaynaktan teyit edildi☐
e-Devlet üzerinden kayıt sorgulandı☐
Kayıt hâlâ duruyorsa savcılığa başvuruldu☐
İş başvurusunda arşiv kaydı varsa beyan edildi☐

Kısaca

Adli sicil kayıtları iki farklı biçimde sonuçlanır. Taksirle işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetler, infazın sona erdiği tarihten itibaren geçen süre sonunda kayıt defterinden tamamen silinir; kasten işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetler ise silinmez ve arşiv kayıtlarına aktarılır. Genel çerçevede iki yıl veya daha az hapis veya adli para cezası için iki yıl, daha fazla hapis için beş yıl gibi süreler uygulanır; süreler yeniden düzenlenebildiği için resmî kaynaktan teyit edilmelidir. Silinme idari işlemle ve kendiliğinden gerçekleşir, mahkemeye başvurmak gerekmez; ancak süre geçmiş olmasına rağmen kayıt duruyorsa konu savcılığın görev alanındadır. İş başvurusunda yalnızca adli sicil kaydı soruluyorsa silinmiş kayıt sorun oluşturmaz, ancak arşiv kaydı açıkça sorulduğunda ya da genel bir ifade kullanıldığında durumu beyan etmek doğrudur. Arşivde kalan kayıt, kişi hakkında yeni bir suç işlendiği anlamına gelmez.

Bu makaleyi paylaş
WhatsAppFacebookXLinkedIn

İlgili Makaleler

YıllıkYıllık İcretli İzin Hesaplama: Gün Hakkı, Ücret ve Kıdem Tazminatı İlişkisiKamulaştırmaKamulaştırma Bedeli: Kim Hak Sahibi, Bedel Nasıl ve Ne Zaman Ödenir?EmlakEmlak Vergisi Beyannamesi: Süre, Kim Öder, Kim İstisnadır?İkinciİkinci El Araç ÖTV Dilimi: Matrah Nasıl Belirlenir, Hangi Oran Uygulanır?

Sanalsinif.net kurucusu ve editörü. Anadolu Üniversitesi İşletme mezunu. 2008 yılından bu yana eğitim, teknoloji, bilim ve kültür konularında Türkçe içerik üretiyor.

Yorum gönder