Adli Sicil Kaydının Silinmesi: Hangi Kayıt Arşive Taşınır, Süreler Ne?
Adli sicil kaydı iki farklı biçimde sonuçlanır. Taksirle işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetler, belirli bir süre geçtiğinde kayıt defterinden tamamen silinir. Kasten işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetler ise silinmez, arşiv kayıtlarına aktarılır. Bu ikisinin arasındaki fark, iş başvurusu ve vize gibi konularda ciddi sonuçlar doğurur.
Bu yazıda hangi kaydın silindiğini, hangisinin arşivde kaldığını, sürelerin nasıl hesaplandığını ve sorgulamayı nasıl yapacağını adım adım anlatıyorum. Silinme süreleri yeniden düzenlenebildiği için güncel süreyi Adli Sicil ve Statistik Genel Müdürlüğünden teyit edin.
İki farklı kayıt
| Silinen kayıt | Arşivde kalan kayıt | |
|---|---|---|
| Hangi suçlar | Taksirle işlenen suçlar (kasten değil) | Kasten işlenen suçlar |
| Sonuç | Belirli süre geçince kayıt defterinden silinir | Silinmez, arşive taşınır |
| Belgede görünür mü | Hayır | Evet, arşiv bilgisi olarak |
| İş başvurusunda | Görünmez | Açıkça sorulursa beyan edilmelidir |
Pratik fark şudur: Arşivde kalan kayıt, bir suç işlendiğini değil, o kişi hakkında mahkûmiyet hükmü verildiğini gösterir. Kayıt arşive taşınmış olsa bile kişi hakkında yeni bir suç isn’t söz konusu değildir.
Süreler nasıl hesaplanır
Genel çerçeve şöyledir. Süreler infazın sona erdiği tarihten itibaren işler; infaz edilmemiş hâllerde ise kararın kesinleştiği tarih esas alınır.
| Mahkûmiyet | Silinme süresi | Sonuç |
|---|---|---|
| İki yıl veya daha az hapis veya adli para cezası | İnfazın sona erdiği tarihten itibaren 2 yıl | Kayıt silinir |
| İki yıldan fazla hapis | İnfazın sona erdiği tarihten itibaren 5 yıl | Kayıt silinir |
| Kasten işlenen suç | Süre işlemez | Kayıt arşive taşınır, silinmez |
Önemli uyarı: Silinme süreleri ve bunların hangi tarihten itibaren hesaplanacağı düzenlemeyle değişebilmiştir. Özellikle infazın ertelenmesi, paraya çevrilmesi veya erteleme sürelerinin kesilmesi gibi durumlarda hesap değişebilir. Kendi dosyanız için güncel süreyi resmî kaynaktan teyit etmeden hareket etmeyin.
Adli sicil arşivi nedir
Adli sicil arşivi, kasten işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetlerin kayıt defterinden çıkarılıp ayrı bir arşivde tutulmasıdır. Amaç, çalışma hayatına dönüşü kolaylaştırmaktır.
- Kayıt arşive taşındığında silinmiş sayılmaz, yalnızca kayıt defterinden çıkar.
- Arşiv kaydı süresiz olarak korunur.
- Adli sicil belgesi alırken arşiv bilgisi belge üzerinde yer alır.
- Arşiv kaydı, kişi hakkında yeni bir suç isn’t söz konusu olmadığını gösterir.
Arşiv kaydı olan biriyle evlilik engeli yoktur, vergi borcu veya ikamet kısıtı doğmaz. Arşiv kaydı yalnızca adli sicil bağlamında anlam taşır ve iş başvurusunda belirleyici olabilir.
Kayıt silinmesi otomatik mi
Kayıtların silinmesi idari işlemle yapılır. Yani süre geçtiğinde kayıt kendiliğinden silinir; bunun için mahkemeye başvurmanız gerekmez.
| Durum | Yapılması gereken |
|---|---|
| Süre geçmiş, kayıt otomatik silinmiş | Belge alıp kontrol etmek yeterli |
| Süre geçmiş ama kayıt hâlâ duruyor | Adli sicil kayıtlarının silinmesi konusunda Savcılığa başvuru |
| Kayıt yanlış işlenmiş | Düzeltme talebi için başvuru |
Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, süresi geçmiş kaydın otomatik silinmemesidir. Bunun nedeni genellikle mahkûmiyetin infazının kayıt sistemine tam yansımamış olmasıdır. Bu durumda savcılığa başvurulması ve kaydın düzeltilmesi gerekir.
Kaydımı nasıl sorgularım
- e-Devlet üzerinden Adli Sicil Bilgileri hizmetine girin.
- Kimlik bilgilerinizi doğrulayın.
- Sorguyu çalıştırın. Belgede kayıt olup olmadığı ve arşiv bilgisi görünür.
- Belgeyi saklayın. Tarih itibarıyla sonraki başvurularda kullanabilirsiniz.
Belge almanın kuralları için adli sicil kaydı alım yazımızı inceleyebilirsiniz. Arşiv kaydının sorgulanması da aynı ekrandan yapılır.
İş başvurusunda ne söylenir
Bu konu hukuken değil, dürüstlük açısından önemlidir ve uygulamada en çok sorun yaşanan alandır.
| Durum | Yapılması gereken |
|---|---|
| İşveren yalnızca adli sicil kaydı soruyorsa | Silinmiş kayıt sorun değildir |
| İşveren arşiv kaydı soruyorsa | Kayıt beyan edilmelidir |
| İşveren genel bir ifade kullanıyorsa | Doğrudan sorup hangi kaydı kastettiğini öğrenin |
Pratik öneri: Başvuru formunda boş bırakmayın. Yazılı olarak arşiv kaydının bulunduğunu belirtin. İşverenle paylaşmadan formu imzalamak, sonradan hakkınızın kötüye kullanıldığı gerekçesiyle ortaya çıkabilecek bir durumdur.
Yurt dışındaki mahkûmiyetler
Yabancı bir ülkede verilen mahkûmiyetler Türkiye’de de kayıt altına alınabilir. Bu durumda kaydın silinmesi için yabancı ülke kararının tercümesi ve apostili gibi belgeler gerekebilir. Bu dosyalar kaydın silinme süresinin başlamasını geciktirebilir.
Sık yapılan 7 hata
- Kasten işlenen suçta kaydın silineceğini beklemek. Silinmez, arşive taşınır.
- Sürenin infaz başlangıcından itibaren işlediğini sanmak. Süre infazın bitiminden itibaren işler.
- Kayıt otomatik silinmezse mahkemeye koşmak. Konu savcılığın idari işlemidir.
- İş başvurusunda arşiv kaydını gizlemek. Keşfedildiğinde istifa ve uydurma yaptırımı doğurur.
- Arşiv kaydını sabıka kaydı sanmak. İkisi farklıdır; arşivde yeni suç işlenmemiştir.
- İlk mahkûmiyetle ikinci mahkûmiyetin sürelerini karıştırmak. Süre her mahkûmiyet için ayrı hesaplanır.
- Güncel süreyi internetten rastgele bir kaynaktan almak. Düzenlemeler sık değişir, resmî kaynak esas alınmalıdır.
Kontrol listesi
| Adım | Yapıldı mı |
|---|---|
| Suçun kasten mi taksirle mi işlendiği belirlendi | ☐ |
| İnfazın bitiş tarihi öğrenildi | ☐ |
| Güncel silinme süresi resmî kaynaktan teyit edildi | ☐ |
| e-Devlet üzerinden kayıt sorgulandı | ☐ |
| Kayıt hâlâ duruyorsa savcılığa başvuruldu | ☐ |
| İş başvurusunda arşiv kaydı varsa beyan edildi | ☐ |
Kısaca
Adli sicil kayıtları iki farklı biçimde sonuçlanır. Taksirle işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetler, infazın sona erdiği tarihten itibaren geçen süre sonunda kayıt defterinden tamamen silinir; kasten işlenen suçlardan verilen mahkûmiyetler ise silinmez ve arşiv kayıtlarına aktarılır. Genel çerçevede iki yıl veya daha az hapis veya adli para cezası için iki yıl, daha fazla hapis için beş yıl gibi süreler uygulanır; süreler yeniden düzenlenebildiği için resmî kaynaktan teyit edilmelidir. Silinme idari işlemle ve kendiliğinden gerçekleşir, mahkemeye başvurmak gerekmez; ancak süre geçmiş olmasına rağmen kayıt duruyorsa konu savcılığın görev alanındadır. İş başvurusunda yalnızca adli sicil kaydı soruluyorsa silinmiş kayıt sorun oluşturmaz, ancak arşiv kaydı açıkça sorulduğunda ya da genel bir ifade kullanıldığında durumu beyan etmek doğrudur. Arşivde kalan kayıt, kişi hakkında yeni bir suç işlendiği anlamına gelmez.
















Yorum gönder