Baldır Nedir? Baldır Kime Denir, Kayınbirader Farkı

Üç neslin bir arada olduğu aile toplantısı

Baldır Nedir? Baldır Kime Denir, Kayınbirader Farkı

Baldır, eşinin erkek kardeşinin karısıdır. Yani bir kadın için baldır, kocasının erkek kardeşinin karısıdır; bir erkek için baldır, karısının erkek kardeşinin karısıdır.

En sık yapılan karışma: Baldır ile yenge karıştırılır. Yenge eşin erkek kardeşinin kendisidir; baldır ise o kardeşin karısıdır. Ayrıca baldırın kayınbirader ile hiçbir ilgisi yoktur: kayınbirader eşin kız kardeşinin kocasıdır.

Baldır ne demek?

“Baldır” sözcüğünün gövde (beden) anlamı olan “bacağın üst bölümü” ile akrabalık anlamı arasındaki ilişki açık değildir. Bazı eski sözlüklerde ince, zayıf, sarkık anlamındaki bir sözcükten türediği ileri sürülmüştür, ancak bu görüş tartışmalıdır ve doğrulanmış değildir. Akrabalık anlamının gövde anlamıyla bağlantısı olduğu yönünde kesin bir kanıt bulunmuyor.

Bugün “baldır” denince çoğu kişi önce vücut kısmını düşünür; oysa sözcük günlük dilde hâlâ bir yakınlık adı olarak yaşar.

Baldır kime denir?

  • Kadın için kocasının erkek kardeşinin karısı.
  • Erkek için karısının erkek kardeşinin karısı.

Bu yakınlık kademe ilerledikçe uzaklaşır. Örneğin Ayşe’nin kocası Cem’in erkek kardeşi Hasan’ın karısı Nihal, Ayşe’ye göre baldırdır. Nihal’in çocukları ise Ayşe’ye göre uzak akrabalardır; artık kan bağı ya da bir yakınlık unvanıyla adlandırılmaz.

Bağlantıyı bir tabloda kuralım

Baldır, yenge ve kayınbirader ilişkileri şu şekilde çözülür:

KişiSana nasıl bir yakındır?
Eşinin erkek kardeşiBacanak, enişte, yenge
Eşinin erkek kardeşinin karısıBaldır (eski karşılık: yavru)
Eşinin kız kardeşiElti, görümce
Eşinin kız kardeşinin kocasıKayınbirader, kayınço, kayınça

Yani: Ayşe’nin kocasının erkek kardeşi Ayşe’nin yengesidir; o kardeşin karısı ise Ayşe’nin baldırıdır. Aynı ailede bu iki sözcük yan yana geçer, karıştırılması en kolay yer burasıdır.

Baldır ile ilgili ayrıntılı karşılaştırma için Yenge nedir yazısına bakabilirsiniz.

Baldır ile yavru aynı mı?

Evet. “Yavru”, eşin erkek kardeşinin karısı için kullanılan eski karşılıktır. Bugün daha çok yavru eş (eşinin kız kardeşinin kocası) ve yavru kayın biçimleri kullanılır; bu ikisi kayınbiraderle aynı kişiyi gösterir.

Bazı yörelerde yenge sözcüğü de erkek kardeşin karısı için kullanılıyor. Bu durumda yenge ile baldır aynı anlama gelir. Genel Türkçedeki ayrım yukarıdaki gibidir; yöresel kullanımda iki sözcük örtüşebilir.

“Baldır” deyimleri

Dikkat: Aşağıdaki deyimlerin hiçbiri akrabalık anlamıyla ilgili değildir; hepsi gövde anlamından türemiştir. Sitede daha önce yayımlanan bazı yazılarda bu deyimlerin baldırlıkla bağlantılı olduğu ileri sürülmüştü, bu bağlantı doğru değildir.

  • “Baldırını yavaşlat, sırtını ağrıtır.” Kendi sağlığına dikkat etmezsen sonradan hastalanırsın; ölçüyü aşmanın zararını anlatır.
  • “Baldır kılmak.” Zorlu bir işi üstlenmek anlamında kullanılır.

Baldır ilişkisi nasıl yürür?

Baldırlık Türkiye’de en zayıf kayınlık bağlarından biridir. Bunun nedeni, ilişkinin üçüncü dereceden kurulmasıdır: eşiniz, eşinizin kardeşi, eşinizin kardeşinin karısı. Aracı bir kişi bulunduğu için ilişki çoğu zaman soğuk kalır.

Yine de yakın aile kurulabilir. Bunun için iki şey gerekir: kaldırılan kişinin kendi çevresiyle ilişki kurması ve ortak aile olaylarında (bayram, düğün, doğum) görüşmelerin düzenli sürmesi.

Sık sorulan sorular

Baldır kimdir?
Eşinin erkek kardeşinin karısıdır.

Baldır ile yenge farkı nedir?
Yenge eşin erkek kardeşidir, baldır ise o kardeşin karısıdır.

Baldır ile kayınbirader farkı nedir?
Aralarında hiçbir benzerlik yoktur. Kayınbirader eşin kız kardeşinin kocasıdır; baldır eşin erkek kardeşinin karısıdır.

Baldır ile yavru aynı mıdır?
Evet, ikisi de eşin erkek kardeşinin karısını gösterir. Yavru daha eski bir karşılıktır.

Evlenirken baldır gelin olur mu?
Gelin olan kişi eşin kız kardeşidir, eşinin erkek kardeşinin karısı değil. Yani baldırla evlenmek söz konusu olamaz.

Bu makaleyi paylaş
WhatsAppFacebookXLinkedIn

İlgili Makaleler

GelinGelin Nedir? Gelin Kimdir, Gelin ve Güvey FarkıDamatDamat Nedir? Damat Kimdir, Damat ve Güvey FarkıKayınvalidKayınvalid Nedir? Kayınvalid Kimdir, Kayınata ve KayınanaYengeYenge Nedir? Yenge Kime Denir, Yavru Eş Farkı

Sanalsinif.net kurucusu ve editörü. Anadolu Üniversitesi İşletme mezunu. 2008 yılından bu yana eğitim, teknoloji, bilim ve kültür konularında Türkçe içerik üretiyor.

Yorum gönder